Christiaan Lam – over de dagelijkse avonturen van een mobiele manager
Random header image... Refresh for more!

Quinn 6: studie versus ervaring

images-7.jpegRobert E. Quinn begeleidt al jaren diverse topmanagers en noteert zes criteria om een echte leider te onderscheiden. In deze laatste post over de leiderschapscriteria van Quinn gaan we nader in op het zesde criterium: een manager kan zijn vaardigheden op school leren, terwijl de vaardigheden van een ware leider voortkomen uit levenservaring en wijsheid.

Een simpele Google zoekopdracht voor ‘leiderschapstraining’ geeft binnen 0,13 seconden maar liefst 7.580 verwijzingen. En dan hebben we alleen nog maar in het Nederlands gezocht. Er zijn honderden trainingen die ingaan op harde en zachte aspecten van leiding geven, de kunst van het managen, de gave van inspiratie of het keihard voeren van onderhandelingen dan wel het verbeteren van teamresultaten. De vraag is welk nut al die trainingen nu eigenlijk hebben voor de leider en de manager…

Vele jaren lang woedt er een stevige discussie of leiderschap nu wel of niet te leren valt. En als het niet leiderschap op zich is, of dan wel de daaraan gekoppelde leiderschapsvaardigheden te leren zijn. Of wordt hier het verschil tussen de manager en de leider pijnlijk zichtbaar. Quinn is hier in zijn theorie heel stellig over. Een manager kan zijn vaardigheden gewoon op school leren, zowel in theoretische als praktische vorm. Maar daarmee is hij bij lange na nog geen leider (zoals wel duidelijk mogen zijn als de zes criteria voor leiderschap door Quinn op een rijtje worden gezet). Quinn stelt dat leiderschap voortkomt uit levenservaring en wijsheid. De kern van leiderschap bevindt zich dus al in de persoon zelf, en door middel van ervaring wordt deze unieke bron verder geschapen en gepolijst.

Leiderschap zoals die uiteindelijk bij personen waar te nemen is valt dus uiteen in een viertal gebieden:

  • de bron oftewel leiderschap die zich reeds in de persoon bevindt
  • de levenservaring waarmee de bron wordt geslepen en verder geperfectioneerd
  • de leiderschapsvaardigheden zoals motiveren, inspireren, coachen en presenteren
  • de managementvaardigheden zoals planning, teamsamenstelling en work breakdowns

Hiermee valt ook de eerder gestelde vraag te beantwoorden of leiderschap aan valt te leren. In positieve zin kun je van onder naar boven mensen inderdaad trainen op het gebied van managementvaardigheden, zodat zij in staat zijn als manager werkzaamheden uit te voeren. Aan de hand van verschillende managementstijlen kun je personen een heel eind richting het gebied van leiderschap trainen. Door jaren ervaring (die – zeker als traditioneel manager – ook beperkend kan zijn) ben je in staat je management- en leiderschapsvaardigheden op natuurlijke wijze te combineren waardoor je op zich goed in staat kunt en zult zijn om als leider te acteren, al is het misschien niet je natuurlijke wijze van handelen.

Echter, in negatieve zin, is ware leiderschap (en zeker op de manier waarop Quinn dat bedoelt) niet aan te leren, behalve wanneer je als persoon reeds over natuurlijk leiderschap beschikt en wanneer je door je omgeving in staat wordt gesteld deze bron verder te slijpen en perfectioneren. In dat geval (in de eerder genoemde opsomming van boven naar beneden lezend) gebruik je vooral de leiderschaps- en managementvaardigheden om jouw natuurlijke vorm van leiderschap vooral fijn te slijpen.

Als voorbeeld werd bij ons eens een vergadering belegt tijdens de oprichting van een nieuwe divisie. De directeur, beschikkend over jarenlange ervaring in het aansturen van divisies in ons bedrijf én een reputatie als traditioneel manager, gaf in zijn introductie toe dat hij inderdaad bekend stond als iemand die strak stuurde en meer op traditionele wijze met zijn mensen werkte. Maar, zo vertelde hij, inmiddels had hij het situationeel leiderschap helemaal onder de knie en was hij met hart en ziel overtuigd dat dit een stijl was die hem beter paste en zijn medewerkers de ruimte gaf die zij nodig hadden om optimaal zich te kunnen ontplooien. Helaas merkte een ieder dat de daarop volgende tien minuten gevuld werden met woorden als “jullie moeten”, “ik heb bedacht”, “mijn plan” en “heb ik besloten”.

Quinn sluit dit aspect af met de stelling dat, naast het feit dat leiderschap niet op school te leren is, de meeste scholen sowieso uniformiteit in de hand werken. Terwijl, zoals we eerder hebben gezien, de ware leider van Quinn juist out-of-the-box denkt en niet standaard meegaat in het grotere collectief. Maar het draait niet enkel rond conformisme of creativiteit, integendeel, een goed leider moet deze twee tegenstellingen kunnen verzoenen. En keren we uiteindelijk toch weer terug op de balans die gedurende deze reeks van artikelen steeds weer naar voren is gekomen.

0 comments

There are no comments yet...

Kick things off by filling out the form below.

Leave a Comment